1584 NICSIA

1584 — NICSIA

Abraham Ortelius (1527–1598)
Archipelagi Insularum Aliquot Descrip.
Από το Theatrum Orbis Terrarum, Αμβέρσα, 1584 και μεταγενέστερες εκδόσεις.

Η Νάξος, με την ονομασία NICSIA, απεικονίζεται σε έναν από τους δέκα μικρούς χάρτες νησιών του Αιγαίου που συγκροτούν τη χαρτογραφική πλάκα Archipelagi Insularum Aliquot Descrip. του Abraham Ortelius.

Η σύνθεση προστέθηκε στο περίφημο Theatrum Orbis Terrarum από το 1584. Το έργο του Ortelius, που είχε πρωτοεκδοθεί στην Αμβέρσα το 1570, θεωρείται ο πρώτος συστηματικά οργανωμένος σύγχρονος έντυπος παγκόσμιος άτλαντας και αποτέλεσε σταθμό στην ιστορία της ευρωπαϊκής χαρτογραφίας.

Παρά τις μικρές του διαστάσεις, ο χάρτης της Νάξου παρουσιάζει αξιοσημείωτο πλούτο τοπωνυμίων και μνημείων. Σημειώνονται μεταξύ άλλων η Nicsia, το Aperato, το Mellatio, ο Apollonos, η Vallis Darmilla, η Pergola, η Stromogile και το Monte Stellida, ενώ ιδιαίτερη θέση κατέχουν οι αναφορές στα Templum Apollonis και Templum Bacchi.

Η ακτογραμμή, οι ορεινοί όγκοι και οι οικισμοί αποδίδονται σχηματικά, σύμφωνα με τη χαρτογραφική αισθητική του 16ου αιώνα. Η εικόνα δεν αποσκοπεί στη γεωμετρική ακρίβεια ενός σύγχρονου χάρτη, αλλά στη συγκέντρωση γεωγραφικών, ιστορικών και τοπογραφικών πληροφοριών σε μια εύληπτη εικονογραφική μορφή.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η γενεαλογία της απεικόνισης. Ο Ortelius αξιοποίησε προγενέστερες ιταλικές χαρτογραφικές πηγές για τους χάρτες των νησιών του Αιγαίου, μεταξύ των οποίων έργα των Ferrando Bertelli, Giovanni Francesco Camocio και Tomaso Porcacchi. Έτσι, η Nicsia αποτελεί κρίκο στη μετάδοση της εικόνας της Νάξου από τα βενετικά isolarii του 16ου αιώνα προς τους μεγάλους βορειοευρωπαϊκούς άτλαντες.

Η πλάκα περιλαμβάνει συνολικά δέκα νησιωτικούς χάρτες σε ένα φύλλο και έχει διαστάσεις περίπου 18 × 48,4 εκ. στο αντίτυπο που διατηρεί η Bibliothèque nationale de France.

Χαρτογράφος: Abraham Ortelius
Τίτλος πλάκας: Archipelagi Insularum Aliquot Descrip.
Τίτλος χάρτη: Nicsia
Χρονολογία πρώτης εμφάνισης της πλάκας: 1584
Τόπος έκδοσης: Αμβέρσα
Έργο: Theatrum Orbis Terrarum
Τεχνική: έντυπο χαρακτικό
Θέμα: Νάξος – Κυκλάδες – Αιγαίο Πέλαγος